Eerste hulp bij examenstress: professoren delen hun bloktips

19 december 2022 |

Het einde van het jaar betekent niet enkel feestdagen, maar ook dagen vol leerstof verwerken in aanloop naar de examens van januari. Of het nu je allereerste examens ooit aan de universiteit zijn of niet, spannend is het altijd. We vroegen enkele professoren welke tips ze je nog graag willen meegeven om de blok in te duiken.

Studeren

Professor Nicolas Dirix, Vakgroep Experimentele Psychologie, biedt in het inleidende basisvak Algemene psychologie een overzicht van een aantal belangrijke bevindingen uit de wetenschappelijke psychologie. Hij maakt vanuit zijn vak ook graag de concrete vertaalslag naar hoe je jouw geheugenprocessen zelf op een positieve manier kan aanwenden.

“Je kan onze geheugenprocessen eigenlijk in drie delen opsplitsen: het verwerven van informatie (het leren), de opslag van informatie (het onthouden) en het terug ophalen, het herinneren van de informatie. Om op een succesvolle manier te studeren en examens af te leggen, moet je actief bezig zijn in deze drie fases van jouw geheugenprocessen”.

Maak een samenvatting

"Probeer zoveel mogelijk op een actieve en structurele manier met je leerstof om te gaan. Meta-analyses tonen daarbij aan dat je eigen samenvatting maken een heel goede techniek is om aan efficiënte verwerving van informatie te doen. Door de leerstof samen te vatten, zorg je voor structuur en leg je linken en verbanden die je ook gaan helpen in de andere fases van jouw geheugenprocessen."

Voeg een extra laag toe

"Informatie wordt beter onthouden wanneer ze op verschillende niveaus wordt verwerkt. Wanneer je bovenop je tekst nog een extra laag gaat toevoegen, creëer je in je denkproces meerdere toegangen tot de leerstof die je moet onthouden. Dat kan bijvoorbeeld door middel van een mindmap of een tijdslijn."

Zorg voor voldoende slaap

"Informatie wordt in twee opeenvolgende stappen in je geheugen opgeslagen. Wat je studeert wordt eerst in een soort tijdelijk netwerk, de hippocampus, in je geheugen bewaard. Daarna wordt die informatie vanuit de hippocampus over de rest van de hersenen verspreid. Voor die tussenstap, van het tijdelijke naar het vaste netwerk, is slaap heel belangrijk. Voldoende slapen blijft daarom één van de gouden studietips: slaap toch zeker altijd minstens een paar uurtjes, het gaat je sowieso helpen."

Studeren

Professor Evelien Opdecam werkte jarenlang als assistent voor professor Patricia Everaert en is intussen de coördinator van de educatieve master. Binnen die master doceert ze alle vakken van de faculteit Economie en Bedrijfskunde. Professor Opdecam is binnen de faculteit ook verantwoordelijk voor de studiecoaches.

“Het studiecoachproject is gestart tijdens de corona-periode. We koppelen daarbij een student van de educatieve master die de opleiding al achter de rug heeft aan een eerste bachelor student van de dezelfde opleiding. De studiecoaches geven onder andere ook examentips en tips rond studieplanning."

Maak een goede planning

"Hou rekening met je eigen goede en minder goede uren doorheen de dag en bouw voldoende rust in. Plan daarbij niet alleen actieve uren in om te studeren, maar ook om te ontspannen. Bepaal aan het begin van de dag voor jezelf een aantal doelstellingen en evalueer op het einde van de dag of je deze effectief behaalde. Maak je doelstellingen ook SMART: Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch en Tijdgebonden. Steek tenslotte buffers voor onvoorziene omstandigheden in je planning. Zo vermijd je dat je hele tijd achter zit op schema."

Studeren dat is oriënteren, begrijpen, verankeren en herhalen

"Begin bij het begin en dat is niet de eerste pagina van het eerste hoofdstuk. Het begin is de inhoudsopgave. De inhoudsopgave brengt structuur in je leerstof, het creëert kapstokken. Eens je een voldoende overzicht van je leerstof hebt, kan je aan de slag gaan."

"Focus je niet alleen op het handboek of de slides maar bekijk ook je zeker lesnota’s wanneer je studeert. Zo vergeet je niet de link tussen het eigenlijke lesmateriaal en wat de docent daarover vertelde. Leer geen nota’s van een andere student. Je zal teveel tijd verliezen in het ontcijferen van iemand anders denkproces."

"Maak je oefeningen blind. Zorg ervoor dat je de oefeningen niet herkent, maak ze blind en vermijd dat je een vertekend beeld krijgt van wat je eigenlijk weet. Maak de zaken ook na elkaar. Studeer eerst het hoofdstuk, maak dan je oefeningen, stel je zelf kritische vragen over het hoofdstuk en ga pas daarna haar het volgende hoofdstuk."

"Probeer jezelf te triggeren om te weten dat wat je net studeerde ook helemaal beheerst. Leg de leerstof daarbij uit in je eigen woorden."

Blokken

Prof John Lievens van de faculteit Politieke en Sociale Wetenschappen doceert al meer dan 20 jaar het vak Statistiek.

“Ik word echt op dagdagelijkse basis gewezen op het feit dat heel veel studenten mijn vak moeilijk vinden. Ik kom ook vrij regelmatig oud-studenten tegen die me vertellen over de schrik die ze hadden voor mijn vak. Ik zeg daarom meerdere keren tijdens mijn lessen dat wij vanuit de opleiding weten dat sommige studenten angst ervaren voor statistiek. Ik benoem dat ook bewust, we willen de studenten met angst benaderen en zoveel mogelijk hun schrik helpen overwinnen.”

Heb niet teveel schrik

"Er zijn je honderden, duizenden studenten vooraf gegaan die er in geslaagd zijn om succesvol af te studeren. Het is dus helemaal niet onmogelijk. Er wordt heel veel aangeboden om je te helpen. Maak daar echt gebruik van. Voel zeker ook geen drempel om met een hulpvraag naar het monitoraat te gaan, naar de assistenten of gewoon naar je docent zelf."

De aankomst van de Tour de France

"Wees niet bang om moe te worden door te werken. De aankomst van de Tour de France is in Parijs op de Champs-Élysées. Je moet niet bang zijn om jezelf intensief in te spannen om een resultaat neer te zetten. Ook wanneer je denkt dat het toch niet meer gaat lukken. Maar, overdrijf daar uiteraard niet in en zorg ervoor dat je met een frisse geest naar je examen komt."

Studiebegeleiding en advies

Heb je last van stress voor de examens? Weet je geen raad met de cursus? Wil de planning niet lukken? Twijfel je over je studiekeuze of overweeg je van opleiding te veranderen? Aan de UGent sta je er niet alleen voor. De universiteit voorziet een uitgebreid aanbod studiebegeleiding en advies.

Lees ook

Eerste hulp bij examenstress: professoren delen hun examentips

Bijna alle studenten ervaren stress tijdens de examens. Dat je spanning voelt of onzeker bent, is dus perfect normaal. We vroegen een aantal professoren naar tips & tricks om de examenperiode door te komen.

Studeren
view

Deze studenten vertellen hoe het écht is in het hoger onderwijs

Op middelbare scholen jongeren motiveren om verder te studeren. Dat is heel kort gezegd de missie van de studenten van de rolmodellenwerking. Een bekroonde formule die onlangs de Jong & Wijs-award van stad Gent in de wacht sleepte. We zochten enkele rolmodellen op om hun verhaal te horen.

Ariyana
view

Het Europese avontuur: studenten over hun Erasmus-uitwisseling

"Op Erasmus gaan", wie heeft er nog niet van gehoord? Maar hoe is het nu echt om in een ander land te studeren? We vroegen het aan drie UGent-studenten die op dit moment in het buitenland verblijven, van het koude Finland tot de Costa del Sol in Spanje.

Malaga
view

Talenopleidingen zitten weer in de lift

Goed nieuws voor de talenopleidingen: er kiezen weer meer studenten voor de studie van talen, literatuur en cultuur aan de UGent. Dat blijkt uit de inschrijvingscijfers. Na enkele jaren van verminderde interesse, lijkt er een kentering ingezet.

Boekentoren
view