Dierenartsen op zoek naar betere griepvaccins voor de mens

Vaccin

De jaarlijkse griepprik is niet altijd even doeltreffend en daarom is de medische wereld al lang op zoek naar een griepvaccin dat een bredere bescherming biedt. Ook aan de faculteit Diergeneeskunde wordt meegezocht.

Kristien Van Reeth is gespecialiseerd in influenzavirussen bij varkens: “Onze aanpak neemt het varken als model, omdat ze gevoelig zijn voor dezelfde griepstammen als mensen en ze zelf ook een bron van nieuwe griepvirussen zijn.”

Betere bescherming tegen nieuwe griepvarianten

“Griep is niet één virus, maar een diverse groep virussen bestaand uit verschillende subtypen en vele verschillende stammen. Gewone griepvaccins bieden een beperkte bescherming tegen een klein aantal stammen. Wijj hebben gezocht naar vaccins die beschermen tegen een breed scala aan stammen van het H1N1-griepvirus van zowel varkens als mensen.”

Waarom is dat belangrijk? “De huidige griepvaccins moeten jaarlijks worden herzien en aangepast omdat griepvirussen evolueren”, zegt Kristien. “Bovendien bieden ze geen bescherming tegen griepvirussen van dieren die mogelijk toekomstige pandemieën kunnen veroorzaken.”

“Door varkens opeenvolgend te vaccineren met heel diverse stammen, hebben we een veelbelovende strategie ontwikkeld om een breed gamma van H1N1-stammen te neutraliseren. Onze bevindingen tonen dat deze aanpak beter werkt dan de huidige praktijk van herhaalde vaccinaties met griepstammen met geen of minimale verschillen. Hierdoor wordt het mogelijk een robuste bescherming te bieden tegen een hele reeks nieuwe varianten én tegen kandidaat pandemische stammen van het H1N1-virus.”

Van onderzoek naar praktijk?

Kristiens onderzoek heeft nog geen perfect universeel griepvaccin opgeleverd, maar ze ziet veel mogelijkheden in haar ongebruikelijke vaccinatiestrategie. ”Er is nog veel meer onderzoek nodig, onder andere naar het effect van basisimmuniteit. De meeste mensen werden in het verleden reeds blootgesteld aan verschillende griepstammen door infectie en/of vaccinatie. Deze infectie- en vaccinatiehistoriek zal ook verschillen voor verschillende leeftijden. Hiermee moeten we rekening houden bij het bepalen van de meest geschikte vaccinstammen.”

Traditionele vaccins blijven nuttig

“Voor mij toont dit onderzoek ook aan dat men zelfs met zeer traditionele vaccins een uitstekende bescherming tegen respiratoire virussen kan bekomen. Tijdens de COVID-19 pandemie heeft men biotechnologische vaccins met messenger RNA ingezet. Hun sterkte is dat ze snel op grote schaal kunnen worden aangemaakt. De huidige griepvaccins zijn vaccins van de eerste generatie, die stukjes geïnactiveerd (dood) virus bevatten. Maar als je die op een alternatieve manier gebruikt, krijg je dus verrassende resultaten. Het doet denken aan een gezegde van Marcel Proust: “Le seul veritable voyage, ce ne serait pas d’aller vers de nouveaux paysages, mais d’avoir d’autres yeux…”.

Varken

Kristien Van Reeth: “Onze aanpak neemt het varken als model, omdat ze gevoelig zijn voor dezelfde griepstammen als mensen en ze zelf ook een bron van nieuwe griepvirussen zijn.”

67-33

Kristien Van Reeth is professor aan de vakgroep Translationele Fysiologie, Infectiologie en Volksgezondheid aan de faculteit Diergeneeskunde van de Universiteit Gent. De influenza groep van prof. Van Reeth richt zich op varkensinfluenzavirussen en porcien respiratoir coronavirus. Ze gebruiken het varken als model voor humane influenza en andere virale respiratoire infecties van de mens. De resultaten van haar onderzoek werden recent gepubliceerd in het tijdschrift Nature Communications, een vooraanstaand wetenschappelijk tijdschrift dat grensverleggend, interdisciplinair onderzoek publiceert.

Lees ook

Biedt stoelgang een behandeling voor parkinson?

Een recente studie naar de ziekte van Parkinson toont aan dat een stoelgangtransplantatie een waardevolle nieuwe behandeling kan zijn. “Het biedt een potentieel veilige, doeltreffende en kostenefficiënte manier om de symptomen en de levenskwaliteit van miljoenen mensen te verbeteren. Een ‘bacteriepil’ zou de stoelgangtransplantatie misschien wel vervangen. Maar er is meer onderzoek nodig.”

Professor Vandenbroucke en Santens
view

Wat kikkers ons kunnen leren over de oorsprong van menselijk haar

Wanneer in de evolutie ontstonden haar en nagels? UGent-onderzoeker Kris Vleminckx toont aan dat het genetische programma om een mensenhaar te maken wel vijftig miljoen jaar ouder is dan gedacht.

Kikker
view

Onderzoeker strijdt tegen vervelende bijwerking van borstkankerbehandeling met innovatieve contrastvloeistof

1 op de 9 vrouwen in België krijgt borstkanker. De behandeling gaat vaak gepaard met de inspuiting van een radioactieve vloeistof en blauwe kleurstof waarvan de borst jarenlang blauw kan kleuren. Om dat te vermijden werkt UGent-onderzoeker Loren Deblock aan een nieuwe contrastvloeistof gemaakt van… nanokristallen.

Loren Deblock
view

Knip, knip: Zijn moleculaire schaartjes de antibiotica van de toekomst?

“De antibioticacrisis verplicht ons out-of-the-box te denken en innovatieve ideeën te proberen”, zegt Yves Briers. Met zijn spin-off Obulytix brengt hij nu meer dan twintig jaar academisch onderzoek naar de markt.

Bacteriofagen
view