Laura Sels zoekt de succesformule voor een goede relatie

Laura Sels

Er gaat geen dag voorbij zonder dat Laura Sels over relaties praat. Noem haar een romantische ziel, al gelooft ze niet meteen in de ware jakob. Daarvoor kijkt ze er iets te veel naar met een onderzoeksbril: de postdoc onderzoekt namelijk emotionele processen in romantische relaties. “Ik kan er uren over filosoferen en nadenken. Ik hoop dat ik er op termijn ook effectief koppels mee kan helpen.”

Koppels gezocht voor relatieonderzoek

Doe samen met je partner mee aan onderzoek. Koppels die in aanmerking komen, vullen enkele vragenlijsten in en worden uitgenodigd voor een labsessie in het Family Lab van de UGent. Al meer dan 6 maanden samen en beiden ouder dan 20 jaar? Gewoon doen! Je helpt het onderzoek vooruit en krijgt er een fijne ervaring bovenop.  

“Ik moet soms opletten dat ik mijn werk niet te veel meeneem naar huis. Toen ik een tijdje geleden na twee lange relaties opnieuw single was, zag ik mijn datingleven iets te veel als experiment (lacht). Ik ging graag op date, maar vaak was dat omdat ik het hele datingproces zo interessant vond. Het was een enorm boeiende periode: mijn eigen kwalitatieve studie van daten.”

Psychologe en UGent-onderzoekster Laura Sels lacht terwijl ze het vertelt. Ze werkt momenteel in de onderzoeksgroep Family Lab van de UGent, waar ze zich verdiept in relaties.

Hoe ben je ertoe gekomen om onderzoek te doen naar relaties?

Laura Sels “Ik heb er altijd al interesse in gehad. Toen ik tiener was, ging ik naar de bibliotheek om magazines en boeken te lezen over psychologie. Hoe mensen redeneren, wat ze doen en waarom, hoe ze omgaan met elkaar: dat vind ik ongelooflijk boeiend. Tijdens mijn studies psychologie zag ik plots dat er zoiets bestond als ‘relatieonderzoek’, waar ze liefde en relaties bestuderen. Ik wist meteen: dat is wat ik wil doen.”

Een relatietherapeut wilde je niet worden?

“Toen ik begon met studeren wilde ik wel therapeut worden. Ik zag het al helemaal voor me: iemand met problemen zit voor me op de bank, ik aan de andere kant in een bruine fauteuil (lacht). Maar tijdens mijn studies vond ik de vraag ‘waarom doen mensen dat’ veel interessanter dan het toegepaste aspect. Niet veel later besefte ik dat ik er onderzoek naar wilde doen. Nu focus ik me op hoe we emotionele processen in romantische relaties kunnen begrijpen, en op termijn ook verbeteren.”

Wat zijn die emotionele processen dan?

“Dat gaat over dynamische emotionele processen. Met andere woorden: ik hou er rekening mee dat emoties voortdurend veranderen als reactie op grote of kleine levensgebeurtenissen of als reactie op elkaars emoties in interacties. Dat laatste doen partners constant, bewust of onbewust. Als je thuiskomt na een stressvolle dag op het werk, heeft dat invloed op je partner. Je kan ook met hem of haar over je dag praten om steun te zoeken. Hoe reageert je partner daarop? Dat zijn allemaal verschillende emotionele processen die bijdragen aan hoe gelukkig je je voelt in je relatie, maar ook op individueel vlak.”

Bestaat er een succesformule voor een goede relatie?

“(denkt na) Ik moet je teleurstellen. Eén succesformule bestaat helaas niet. Maar er zijn wel een aantal zaken die vaak terugkeren in onderzoek, zoals bijvoorbeeld het belang van perceptie in relaties en hoe die gekleurd wordt door hoe goed je in je eigen vel zit. Zo kan het goed zijn dat je partner je emoties bijzonder goed kan inschatten en je dus objectief gezien goed begrijpt, maar dat jij je niet begrepen voelt. Vooral het gevoel ‘begrepen worden’ is belangrijk. Als je het gevoel hebt dat je partner je niet begrijpt, voel je je minder gelukkig in je relatie. Daarbij maakt het sterk uit of je jezelf goed in je vel voelt. Want als je zelf niet gelukkig bent, ga je de reacties van je partner vaak ook anders en negatiever percipiëren dan ze bedoeld zijn.”

Het cliché ‘jezelf eerst goed voelen voor je je goed kan voelen in een relatie’ komt dus van ergens?

“Natuurlijk. Pas op, ik geloof wel dat een relatie ook helend kan werken. Soms helpt een relatie om bepaalde dingen te verwerken, maar het wordt tegelijkertijd moeilijker om positief in je relatie te staan. Zo ga je gevoeliger zijn voor bijvoorbeeld kleine tekenen van afwijzing, waar je op reageert bij je partner.”

Hoe wil jij die emotionele processen dan verbeteren?

“Ik kijk naar verschillende emotionele processen, zoals de rol van emotionele beïnvloeding, het uitdrukken van je emoties, empathische accuraatheid en hoe die processen bijdragen aan de kwaliteit van relaties. Of die net kunnen ondermijnen. Hoe beïnvloeden partners elkaar op emotioneel vlak? Wat zijn de gevolgen in je relatie van het uitdrukken van je emoties en het onderdrukken ervan? Wat zorgt ervoor dat koppels zich begrepen voelen door elkaar? Naar die vragen kijk ik. Als we beter weten hoe die processen werken in verschillende soorten koppels - zoals ‘gezonde koppels’ en koppels met emotionele of relationele problemen - kunnen we ze op termijn ook trainen. Zo willen we met Pauline Verhelst, een doctoraatstudente die net gestart is in ons lab, emotionele processen onderzoeken in koppels waarbij de vrouwelijke partner een perinatale depressie heeft. In de toekomst zouden we die emotionele processen, zoals het uitdrukken van je emoties en empathische accuraatheid, ook willen trainen en verbeteren aan de hand van protocols voor therapeuten, tips via apps of zelfs gewoon psycho-educatie in groepslessen.”

Lesgeven over emoties?

“Ik denk dat heel veel koppels daarbij gebaat zouden zijn. Niet alleen koppels, iedereen eigenlijk. Het is raar dat wij op school wel leren over wiskunde en fysica, maar niet over menselijke relaties, hoe je constructief communiceert met elkaar en hoe je met conflicten omgaat. Nochtans is dat van groot belang in ieders leven. Op het einde van mensen hun leven hoor je hen uiteindelijk zeggen dat relaties - in welke vorm dan ook - het allerbelangrijkste zijn. En toch leer je daar niets over. Dat zorgt voor veel problemen die je kan vermijden.”

"Het is raar dat wij op school wel leren over wiskunde en fysica, maar niet over menselijke relaties"
67-33

Daarnet sprak je over ‘gezonde koppels’. Hoe definieer je dat?

“Dat is een goede vraag. Je kan dat op verschillende manieren doen. Eerst en vooral kan je kijken naar partners die rapporteren dat ze zich gelukkig voelen in hun relatie. Dat is de meest voor de hand liggende. Maar je kan bijvoorbeeld ook een onderscheid maken tussen koppels die samen blijven en koppels die later uit elkaar gaan. Alleen stoot je meteen op de moeilijkheid dat niet alle koppels die samen blijven per se gelukkig zijn. Bovendien is het ook makkelijk voor koppels om zich gelukkig te voelen samen zolang ze nog geen emotionele evenementen hebben meegemaakt. Denk bijvoorbeeld aan een kind verliezen of een zware ziekte. Eigenlijk weet je pas welke koppels echt sterk zijn als er iets emotioneels gebeurt en hoe ze daarmee omgaan.”

Dan pas kan je spreken over echte liefde?

“Dat niet per se, maar het is wel een andere, diepere vorm van liefde.”

Ben je zelf een romanticus?

“Dat hangt ervan af wat je verstaat onder romantiek. Zo geloof ik niet in de ware en verliefd worden op het eerste gezicht. Dat zijn hormonen, lust en projecties van ideaalbeelden op iemand. Echte liefde begint pas als twee mensen elkaar zien en aanvaarden zoals ze zijn, inclusief gebreken. Dat gaat veel verder dan die rush van een eerste verliefdheid.”

Ben je het nooit beu om over relaties te praten?

“Verrassend genoeg niet. Mijn vrienden moeten me soms tegenhouden, omdat ik nogal snel de neiging heb om in de diepte te gaan als we praten over relaties. Dan begin ik te filosoferen en ben je me kwijt (lacht).”

En moet je dan ook raad geven?

“Vrienden doen wel regelmatig hun verhaal bij mij, maar dat vind ik helemaal niet erg. Ik luister graag naar hun verhalen en help waar ik kan. Het grappige is: iedereen heeft wel een mening over relaties, dus er valt altijd wel iets te vertellen.”

Laura Sels

Laura Sels is postdoctoraal onderzoeker in het Family Lab, onderdeel van de vakgroep Experimenteel-Klinische en Gezondheidspsychologie (faculteit Psychologie en Pedagogische Wetenschappen). Ze loopt vaak rond in de historische binnenstad van Gent en filosofeert graag over relaties.

33-67

Lees ook

Serious game versterkt de mentale weerbaarheid bij jongeren

In april 2021 werd Silver gelanceerd: een serious game gericht op het versterken van de geestelijke gezondheid bij jongeren. Ondertussen zijn we een paar maand verder en is Silver genomineerd voor de Belgian Game Awards. We blikken terug én kijken vooruit met Eva De Jaegere, die Silver mee hielp ontwikkelen en onderzocht.

Silver
view

Goede voornemens al aan het opgeven? Zo houd je het toch vol

Meer sporten, gezonder eten en meer sparen. De kans bestaat dat je op 1 januari een gelijkaardig lijstje maakte, maar ondertussen merkt dat het steeds meer bij een voornemen blijft. Dat is niet abnormaal, legt professor Emelien Lauwerier uit. Het goede nieuws: het is nooit te laat om bij te sturen.

header
view

Een complimentje geven is niet zo evident als het lijkt

Een goedbedoeld compliment heeft niet altijd het beoogde effect. Professor Bart Soenens legt uit waar je moet op letten en wat de valkuilen zijn bij het geven ervan.

Complimenten
view

Waarom kinderen vlotter een taal leren dan volwassenen

Een nieuwe taal leer je beter onbewust. Zonder erover na te denken dus. UGent-onderzoekster Eleonore Smalle ontdekte dat als we ons bewust geheugen uitschakelen, we taalregels makkelijker leren én we woorden langer onthouden. Het is meteen een verklaring waarom kinderen vlotter een nieuwe taal leren dan volwassenen.

Taal
view