Het energiegebruik in de veehouderij kan veel duurzamer. Onderzoeker Manon Everaert ontwikkelt een simulatietool waarmee veehouders de baten kunnen berekenen van verschillende duurzame energietechnieken. Door gerichter te investeren, krijgen ze een win-win op economisch én ecologisch vlak.
Enkele cijfers
- Het overgrote deel van de energie in de wereldwijde veehouderij is afkomstig uit fossiele brandstoffen. Slechts 4% van de energie komt uit hernieuwbare energiebronnen.
- Ter vergelijking; de wereldwijde integratie van hernieuwbare energiebronnen ligt rond de 30%; de Europese Unie streeft naar 45%.
- Uit een voorafgaande bevraging bij 40 varkenshouders bleek dat maar liefst 75% hun stallen verwarmt met stookolie. Maar 75% investeerde ook al in zonnepanelen.
- Een voorbeeld: een stal die 1000 varkens huist, verbruikt jaarlijks zo'n 115 megawattuur elektriciteit en 220 megawattuur aardgas. Dat is ongeveer 30 keer meer elektricteit en 20 keer meer aardgas dan een gemiddeld Vlaams gezin van 2 à 3 personen.
- Daarmee houdt de veehouderij het midden tussen grote industrie en gezinnen.
Warme biggen en frisse koeien
Manon Everaert onderzoekt hoe veehouders fossiele brandstoffen kunnen vervangen door duurzame energietechnieken. “Er is veel energie nodig in de veehouderij”, duidt Manon. “Onder andere voor een comfortabel stalklimaat, ventilatie voor propere lucht, voedingsinstallaties, melkrobots, melkkoeling en verwarming voor biggetjes en kuikens.”
“Het gebruik van fossiele brandstoffen in de veehouderij zal de komende jaren moeten dalen. Net zoals de andere sectoren is ook de landbouw en veeteelt bezig met de Europese streefdoelen qua integratie van duurzame energie, en reductie van het energiegebruik. Tijdens de energiecrisis bleek dat veehouders erg afhankelijk zijn van de energieprijzen."
Struikelblokken voor duurzame energie
Hoewel het grootste deel van de bevraagde veehouders al zonnepanelen had, bleken er nog struikelblokken te zijn om meer te investeren in duurzame energie: de grote installatiekost, onvoldoende kennis over de beschikbare technieken, en onduidelijke wetgeving.
"Daarom ontwikkelen we een interactieve tool die veehouders helpt overstappen op hernieuwbare energiebronnen.”
In de tool kunnen veehouders hun huidige energie-installatie vergelijken met alternatieven en zien ze de terugverdientijd, installatiekost en gereduceerde uitstoot.
Simuleer en vergelijk
Voor de ontwikkeling van de simulatietool haalde Manon haar inspiratie bij de Varkenscampus van ILVO, de UGent en HoGent in Melle. ILVO is, net als de UGent, partner in het Europees project.
“Achter de tool die ik ontwikkel zitten twee verschillende simulatiemodellen.”, verduidelijkt Manon. “De eerste om de energievraag (warmte en elektriciteit) per uur voor verschillende types stallen te verkrijgen. De tweede om die vraag te beantwoorden met hernieuwbare energietechnieken en hun ecologische en economische impact.
Zo kan een veehouder zijn huidige energie-installatie vergelijken met alternatieven zoals zonnepanelen, warmtepompen, windturbines, zonnecollectoren, thermische opslag en elektrische batterijen.
De gebruiker ziet voor elk scenario de terugverdientijd, de installatiekost en de gereduceerde uitstoot. Bovendien kan je spelen met de groottes en capaciteiten van de installaties, afhankelijk van de beschikbare plaats op hun bedrijf.”
Op zoek naar case studies
“Ik zit in het tweede jaar van mijn doctoraat, dus ik heb nog wat werk voor de boeg. Voor de huidige tool werkte ik met een testopstelling van de onderzoeksstal, maar nu wil ik case studies uit de praktijk uitwerken: 3 varkensstallen, 3 kippenstallen en 3 koeienstallen. Die moet ik nog vinden, dus geïnteresseerde veehouders mogen me zeker contacteren en de enquête invullen!”
Op 18 juni 2024 stelt Manon haar simulatietool en het RES4LIVE-project, voor op het Cool Energy Event. Daar presenteren onderzoekers Lotte De Prekel en Renée De Baets ook 'Coolpigs’ en ‘Coolchicks’. Die projecten onderzoeken haalbare maatregelen om hittestress bij varkens en pluimvee te voorkomen.
Manon Everaert studeerde Fysica en Sterrenkunde aan de faculteit Wetenschappen en volgde in haar laatste jaar een aantal vakken bij de opleiding Ingenieurswetenschappen uit interesse voor een meer toegepaste carrière. Ze is sinds 2022 doctoraatsonderzoeker bij de UGent (faculteit Ingenieurswetenschappen en Architectuur, onderzoeksgroep Applied Thermodynamics and Heat Transfer) en verbonden aan het ILVO (Instituut voor Landbouw, Visserij en Voedingsonderzoek, eenheid Technologie en Voeding) onder begeleiding van promotoren prof. dr. ir. Steven Lecompte (UGent) en Dr. Ir. Jarissa Maselyne (ILVO).
Read also
Purifying water helps both companies and the planet move forward
Companies, farmers, nature and consumers alike depend on water. Yet despite the fact that 70% of the Earth’s surface is covered with water, only 1% of it is drinkable. And as climate change progresses, ensuring sufficient water for everyone is becoming increasingly challenging. Advancing water purification technologies is therefore more essential than ever.
Elisa demonstrates how fish waste can become a resource (and wins an award in the process)
In her master’s dissertation, bioengineer Elisa Kooy demonstrated how fish waste could find alternative uses, among others in future generations of rechargeable batteries. Her dissertation landed her the NBN Sustainability Award, which is part of the Flemish Dissertation Award. “The prize is wonderful but the process was even more valuable.”
'Belgian Nobel Prize' for pioneering work by Professor Veronique Van Speybroeck
Professor Veronique Van Speybroeck is one of the world's leading researchers concerning sustainable technologies. For making groundbreaking contributions to the computer modelling of catalysis, she wins the prestigious Francqui Prize for Exact Sciences.
Important step towards sustainable shipping thanks to Ghent University research
At last, a feasible solution for sustainable shipping is on its way. The very first tug running on green methanol, developed by researchers at Ghent University in collaboration with the Anglo Belgian Corporation, is ready to conquer and inspire the maritime world.
